جزوه اصول استنباط ویژه داوطلبان آزمون کارآموزی وکالت -استاد محمد صادق شقایقی

یادداشت

جزوه اصول استنباط ویژه داوطلبان آزمون کارآموزی وکالت -استاد محمد صادق شقایقی دوشنبه, 29 شهریور 1395 ساعت 22:36

(2 رای‌ها)
1170 بار

اطلاعات تکميلي

  • نویسنده: استاد محمد صادق شقایقی
  • تعداد صفحات: 133
  • حجم: 1.32 mb

آدمی فطرتاً عدالت خواه آفریده شده و این یکی از والاترین محرک هایی است که در نهاد وی قرار داده شده است. بیهوده نیست که از کودکی سعی در رمزگشایی مفاهیم حق و ناحق است، رمز گشایی که علم حقوق نام گرفته، علمی که در قلب خویش به خون استدلال می تپد اما انصاف را دستاویزی برای گریز از سرسختی عدالت می داند، لیکن این همه به معنی دست شستن از اصول استنباط از منابع خویش نیست.

در نـظربـازی مـا، بیخبران حیـرانند
    
من چنینم که نمودم؛ دگر ایشان دانند

عاقلان نقـطه پرگار وجـودنـد، ولـی
 
عشق داند که در این دایره سرگردانند1

کلید واژه :

موضوع : به لفظ می گویند موضوع.

موضوع له : به معنا موضوع له گفته می شود. معنی واژه ای است که لفظ در مقابلش وضع شده است واضع : به کسی که لفظ را در مقابل معنا وضع کرده است.

وضع یا معنای تصور شده برای لفظ : به عمل واضع وضع گفته می شود. بنابراین پس از وضع، لفظ بر معنا دلالت می کند.

دلالت : دلالت در لغت یعنی راهنمایی. دلالت یعنی از دانستن یک چیزی به چیز دیگری پی ببریم. به چیر اول را دال و چیز دوم را مدلول می گویند. پس دلالت یعنی از دال به مدلول علم پیدا کنیم.

دال و مدلول : پس از وضع لفظ به واژه لفظ دال و به واژه معنا مدلول می گویند. پس لفظ بر معنا دلالت می کند و دلالت آن از نوع وضعی است.

موضوع علم اصول

بنا بر نظر مشهور اصولیون موضوع علم اصول چهار چاست:یز کتاب، سنّت، اجماع و عقل. امّا بهتر است بگوییم هر آنچه که در طریق استنباط حکم شرعی یا حقوقی قرار بگیرد می تواند موضوع علم اصول باشد. این تعریف ما را از تعاریف دیگر برای موضوع علم اصول در حقوق موضوعه بی نیاز می کند. این بدان معناست که اگر علم اصول نباشد هیچکس نمی تواند احکام شرعی و حقوقی را استنباط کند.

ارتباط الفاظ و معانی

اقسام دلالت

عقلی


در این قسم از دلالت دال همیشه ما را به مدلول می رساند. مثل دلالت دود بر آتش، پس دود بر آتش دلالت می کند. دلالت جای پا بر رونده.

نکته : به دلالت عقلی دلالت ذاتی نیز می گویند.

وضعی

دلالت وضعی یا قراردای یا جعلی: دلالتی که سبب آن قراردادی بین مردم باشد؛ مانند دلالت چراغ قرمز بر لزومتوقّف اتومبیل، دلالت لباس سیاه بر ماتم. به عبارت دیگر یک عده دال را قرار داده اند که دلالت کند بر مدلول. اگر این عده دال را قرار نمی دادند دال هر گز به مدلول دلالت نمی کرد.

نکته : دلالت الفاظ بر معانی وضعی (قراردادی) است. بنابراین قابل تغییر است.

مثال : واژه قاچاق که قبل از قانون قاچاق اسلحه و مهمات1390به معنای خرید و فروش اسلحه و مهمات بود اما از آن به بعد بهمعنای وارد کردن سلاح و مهمات از مرزهای کشور معنا گرفت.

طبعی

دلالت طبعی: در این قسم از دلالت دال معمولاً ما را به مدلول می رساند، ولی ممکن است که این امر هم اتفاق نیفتد. یا دلالت طبعی دلالتی است که در آن آثار خارجی بدنی به حالت طبیعی یا نفسانی رهنمون می شود؛ مانند دلالت سرفه بر سینه درد، دلالت سرخی چهره بر تب، دلالت پریدگی رنگ بر کم خونی، دلالت خنده بر شادمانی و دلالت گریه بر اندوه.

 

اضافه کردن نظر

کد امنیتی تازه کردن

حق گستر

پایگاه حقوقی حق گستر از سال 1389 فعالیت خود را آغاز کرده است. هدف از تاسیس و راه اندازی این پایگاه حقوقی ایجاد محیطی علمی و مناسب جهت نشر رایگان مقالات و مطالب حقوقی دانشجویان و اساتید رشته حقوق می باشد. سعی شده در کنار نشر مقالات حقوقی که از اهداف اصلی سایت می باشد سایر نیازهای دانشجویان و اساتید رشته حقوقی نیز برآورده شود. حق گستر آمادگی و توانایی لازم را برای همکاری با کلیه نهادها و ...را در زمینه مسائل حقوقی دارد.

پربحث‌ترین ها